antetLALANG PEYNA LEZO / NWAR NWAR NWAR DO MAMA

©Dev Virahsawmy
All rights reserved

ENN PESER-LABOURER
DIYA
MANGO
ENN OD POU NOU SEGA
MO PEI
LIL FAR
FRANÇOIS VILLON
KARYA
KONN SERVI TO VEREN
MO PIE MANG
LOT KOTE BARLIZOUR
VERZE CHALTA
NWAR NWAR NWAR DO MAMA
BALAD KOMET HALLEY
THINKING IS SINKING
SAK SEZON ENA SO FRI


Prolog

Enn peser-labourer dan vilaz Samarel,
Dan gri-gri gramaten kan bann fe dan lesiel
Finn kasiet zot palet, ramas kot son lafnet
Enn zwazo plim mouye ki pe mor lamor bet.

Vit-vit li souy li sek, anvlop li ar lenz so,
Ar kouyer fer li bwar detrwa gorze dilo
Pou sov lavi zwazo lesiel-later-lamer
Ki finn grandi lao lor montagn set kouler.

Ler tanto arive ar labrim ti lapli
Zwazo mengi-mengi pa tann lapo kabri;
Dan enn kwen so pagne li pe fixe dan vid,
Respire pa fasil kan lavi finn lasid.

Nou peser-labourer pas lanwit pou vey li,
Konsol li, soulaz li, redonn li gou lavi.
Ler gramaten vini so lizie ferm tousel,
Dan enn rev fantastik li pe bat so lezel.

Dan lesiel Samarel; dan lebra so zwazo
Lor enn vag Nirrvana zot pe bengn dan dilo
Kolorye ar penso bann zepis parfime.
Ler so somey kase zwazo finn anvole.

Dan so plas enn prenses lor enn tronn kler-de-linn,
Bote lebenn dan enn sari laswa-de-sinn
Pe sant lamour. Enn gran roulman lapo kabri
Anvlop so nam ar sawal nouvo melodi.

Bann zwazo Samarel dan lesiel set kouler
Finn aprann so sante; bann pwason dan lamer,
Tou bann pie lor montagn anker pe sant ansam.
Nouvo poem kram-kram aster pe donn lagam.


Si

Si mo ti bizen twa
Pou meble mo lavi
Zis pou kwi mo kari
Ousa sof mo lili
Mo pa ti pou dir twa
Gate, mo kontan twa.

Si mo ti bizen twa
Pou swagn mo maladi,
Pou ranplas mo beki,
Fer nou zanfan grandi
Mo pa ti pou dir twa
Gate, mo kontan twa.

Akoz mo kontan twa
Mo bizen tousala.


Mo ti bizen

Mo ti bizen dir twa kikfwa
Ki mo'enn lakok san so pistas,
Enn koko sek nek ar lapay,
Enn fler kann san so gouli;

Mo ti bizen pans pou dir twa
Ki mo'enn lakaz san so kot-mwa,
Enn ti lil san so Virzini,
Enn lesiel san lalinn-zetwal;

Mo pa'nn panse pran mo letan
Pou dir twa san twa napeyna mwa;
Mo'nn pran twa pou larzan kontan,
Aster tro tar pou mo dir twa.
Me mem tro tar mo pou dir twa
To ti toultan dan mo lespri.


Geri to mofinn

Kan gran douk pe chombo twa ar lakord traka,
Atrap for to trip sere dan lak brikabrak,
Trangle tou to bann zefor ar ne labaka;

Kan tourman pe tourdi twa ar violans matrak,
Fons twa net dan soufrans sek ki bril lesperans,
Anter twa dan enn trou nwar kot stres fer lalwa,

Napa larg lekor matlo. Al lekol pasians,
Pran mizir to prop lasans, to pou trouv mirak;
Kapav kas lasenn traka, efas lanwit blans,
Krak lalign file lagign ki vwal to lafwa;
Napa rod kasiet lekor pou plor to malsans,
Swiv miraz enn larkansiel lor sime larak.

Get bien for! Li la kot twa! So lamour meksinn
Pou konsol to leker ak, geri to mofinn.



Diya

Diya, mo beti, zour to ti vini
Lor to prop sime trase par Latchmi,
Laport nou lakaz ouver so lebra
Pou akey boner kot ti ena traka.

Diya, mo beti, ler to rant kot nou
To'nn amenn ar twa boukou disik dou
Dan nou gran lakaz ki ti bien-bien vid
Parski pa ti'ena prezans enn ti gid.

Mo bien foupamal ar pabal piblik
Ki pe fer lanket lor to lorizinn
Pou konn to rasinn, to lien zenetik.
Diya, mo beti, bliye zot mofinn!
Seki enportan se lamour mazik
Ki pe aroz nou ar douser lalinn.


Mango

Mo tantinn Mango, depi li zanfan
So soley leve toutan ar tourman.
Kot li'nn sers kouraz dan so desten tris
Mem kan li dan douk, gard enn sourir lis?

Dan so lekzistans zame li'nn gagn sans -
Mem enn ti lasans vit-vit gagn gou rans.
Zordi li tousel. Kisannla pou kwar
Malgre marenwar li pe gard lespwar?

Mo tantinn Mango finn pas tes lor tes
Ki - nek gete - finn kwens so lazenes
Dan koutvan mesanste ek zalouzi
Bann seki tro bet pou apresie li.
Kan Tantinn Mango pou al zwenn Shakti
Nou tou pou bwar lank, mazinn sa beti.


Enn od pou nou sega

Bann lipie elegan anmouvman ar later
Pe fouy kontak ritme dan enn kadans primer;
Bann vibrasion sonor dan lanbians san zefor
Pe balans bann laans, asoupli bann lekor;
Lapo bouk mor redi triyang nouvo nesans,
Dan enn jalsa lagam ladans ploy so lamans.
Mo vini!

Mo vini! Fraz mazik antik ki dres latet
Depi dan vant later avan let alfabet;
Depi dan profonder pli profon ki Lafrik
Fraz kominion primer napa konn lot lozik
Apart amenn ansam tou dimounn dan zwisans
Pou soud bann lien entim, garanti lesperans.
Ti-la-e!

Ti-la-e? Dan panie? Dan kazot? Akot zot,
Mazisien kreater, Apsara, Pigmalion
Ki ti bizen poli diaman brit lor lakot,
Kas lasenn sediksion lasirenn ilizion?
Get sa zoli ti fam ki roule do baba!
Pran li dan to lebra! Samem Larenn Sega!
Mo vini!


 Mo pei

Mo pei li pa zis enn tapi karo kann,
Zis kristal fangouren ek parfen tamaren;
Li pa zis enn choula pou sof roulman ravann,
Zis kadans sourian bann transenk kas leren;

Mo pei li pa zis kokotie ekzotik,
Zis soley lor laplaz ek douser badinaz;
Li pa zis soulezon dan nisa rom tropik,
Paradi pou touris ek foulous-alanaz.

Mo pei li tousa, me li plis ki tousa.
Li finn gout lavantir dous-amer ras imen,
Konstrikter-destrikter, bouldozer-mazisien.
Li enn gran larkansiel kot zepis tou kouler
Gard freser gramaten dan bourzon nouvo fler.
Mo pei li tousa, me li plis ki tousa.



Lil far

Dan somey letan, kan mwazi lespri
Kouma verdigri pe soul so bontan,
Dan larouy lespri kan lagal feray
Pe zwe sapsiway ar nou pie toulsi,

Dan lelan dormi kan pianter zafer
Kouma lerb lanfer rod fer paradi,
Dan loder zafer kan dibilision
Pe zwe sot mouton lor fler planeter,

Napa kil parad, do kamwad, napa bes lebra,
Anou ranz bann pon, mo dalon, ar enn gro penso
Nou tras larkansiel, do matlo, kouler Samarel,
Bat sa ravann la, do beta, nou finn trouv bien lwen,
Atas tou bann bout, mo bayo, ar difil sitar,
Bouz sa leren la, do baba, Moris enn lil far.



Shakti O shakti

To kone gate, depi gramaten
Mo pe grifone san tengn mo lafen.
Bann parol slogan, bann zimaz rasi
Pe fletri kolaz ar fraz konfeti.

To kone gate, lapli pe tonbe,
Pe mouy mo gete, mwazi mo papie.
Mo plim pe bave; laliann lapat mous
Pe kas mo lelan, atas mo labous.

Mo rod-rod partou enn bout lesiel ble,
Enn kwen lekleraz lor laplaz tranpe.
Zefor kalkile karot mo lalang,
Angourdi mo nam, may mwa dan vavang.
Shakti O Shakti! Demay mo lespri,
Les mo nam sante kouma'enn bengali.



Kaskad endiferans

To kone gate, pa tou dimiel ki dou.
Zordi gramaten enn kaskad zimaz fou
Finn devers lor mwa enn Montagn emosion
Pelmel, san baraz, kouma inondasion.

Kouran sarye mwa, voltiz mwa lor lekim,
Vertiz balot mwa, say-say mwa kouma enn plim.
Mo sey reziste! Tourbiyon aval mwa,
Sakouy-sakouy mwa, dan gran fon ris-ris mwa.

Kaskad zimaz fou ena so gou dimiel,
Me gagn enn gou fiel kan lespri deborde
Ar zimaz fouka ki koule dan tou sans.
Mo'nn ranz enn ladig; pou met lord dan pelmel,
Mo'nn rente gate, mo nam finn transpire.
Res zis pou fer fas kaskad endiferans.



Francois Villon

Misie ziz finn pran so plas,
Dres so linet doub-fwaye,
Fixe so lotorite
Pou pas zizman lor enn vas.

Lafoul deor ankoler pe dimann zizman sever.

Misie Ziz fouy so linet
Pou deter so libreri.
Dan fwaye enn liv mwazi
Li get red pou rod reset.

Lafoul deor sap lor kal, pe rod lapenn kapital.

Misie Ziz rann so verdik:
Vas so plas pa dan salon,
Donn dile so sel fonksion.
So verdik eksit piblik.

Lafoul deor andelir bien bizen disan martir.

Vas finn mont lor lesafo,
Letansa Francois Villon pe koup baro so prizon.



Karay vid

Atlet-mizisien, santer-mazisien
Pe rent zot lagam;
Lamizik miskle, zimnastik ritme
Pe transpir zot nam;
Mesaz fraternel pe desir fontier.

Dan karay vid laba dan kwen
Lamor pe manz dimoun gagn fen.

Tanbour-amikal, zavlo-mizikal
Pe akord mem ton;
Tekno-artistik, elektro-kosmik
Pe difiz mem son;
Zimaz fraternel pe defons baryer.

Dan karay vid laba dan kwen
Lamor pe manz dimoun gagn fen.

Artis-olenpik, atlet-sans plastik
Pe melanz kouler;
Enn kou enn niouz sok aret lelan sek,
Transmet sanpider
Batri Belona pe diriz lorkes.

Enn bom finn tom dan karo kann,
Karo manze finn vinn lasann.




Sovsouri v/s Zoyon

Enn zour malang enn sovsouri
Dan gran leklips soley midi
Rod-rod lizour lizie ferme
Pou dezabiy enn ti zoyon
Grosie-bitor-lagli-mengi
Li plim petal feyte kri-kri
Plis-plis par lez pou zwenn leker
Ar lapeti desir laser

Ler laviktwar net dan porte
Sovsouri la ouver lizie
Lesans zoyon kay so gete
Touf so zorey ar enn sante

Mo ranz lasos mo ranz kari
Vinnday rason moulouktani




Laliann leng

Enn laliann leng ar lapat les
Finn may so lak otour banbou
Dres so latet kamaleon
Lao feyaz pou bwar soley
Li tal so rengn anvlop lespas
Grenpe-ranpe-fonse-touye
Li zet file li met lasenn
Touf lavi nouvo bourzon

Rod so kanbar bril so kanbar

Zenn laliann leng zoli garson
Pe fer parey kouma lotla
Li finn aprann ar so papa
Mont dadak lor pie banbou

Rod so kanbar bril so kanbar




Lougarou Papiemase

Pa plore-plore baba
Pa bizen gagn per
Papa ek mama nou la
Ferm lizie dodo

Kan mo ti ena to laz
Parey kouma twa
Aswar mo ti fer kosmar
Lougarou manz mwa
Lougarou kime-grense
Ouver gran lagel
Me zame li ti gagn mwa
Mo nam ti pli for

Pa bizen to per baba
Ferm lizie dormi
Lougarou Papiemase
Obliz nou grandi.




Anvi anvi

Panse angourdi, gete abriti
Fer kolkamani lor anvi anvi.
Respirasion mens, enspirasion pens,
Me anvi anvi fou nou tou enn rens.

Li finn gagn laysenns, Chombo-Tou-Anplas,
Pou tini anplas zwisans ramas kas.
Li giji-giji nou anvi anvi.
Letansa karya devor nou piti.



Porlwi Pelmel

Montagn Signo lor so ledo,
Labourdonnais ambalao,
Lapis zigzag dadak Sannmars
Ploy Sitadel kouma enn gars.

Magazen ouver-ferme,
Lasanser monte-desann,
Mersedes ale-vini,
Partou-partou dernie model.

Porlwi finn met palto pelmel.




Karya


Li enn bebet tipti-tipti
Kouler maladi
Tousel-tousel zame zwenn li
Telman li tipti
Mo pa kone kot li sorti
Ar so simiz gri
Kifer li disparet midi
Reparet minwi

Li enn bebet tipti-tipti ki kasiet soley
Dan nwar dan nwar fabrik so nik ar nou neglizans
Li grignote partou kote fer piti par grap
So gourmandiz grandi kosmar al devor bann liv
Me kan li rant dan nou servo ki vinn ros lagal
Lerla kouma tipti bebet nou kasiet soley.




Balad enn malad

Mo konn mo lepok, lepok to papa,
Kan enn fwa letan dimoun vinn kot mwa,
Sirtou Shannkrannti dan spesial rout
Pout gout gajak rar laplaz mo douser,
Lonbraz mo repo, dilo mo freser.

Zordi mo pa bien,
Mo lili labou.
Lete mo gagn fre,
Liver mo gagn so.

Mo kone, beta, to papa pa la;
Lepok Shannkrannti finn swiv to papa;
Bis spesial rout nepli spesial.
Tekewe beton, drenaz goudrone
Finn kraz mo lakaz, zis nom ki reste.

Mo apel Pereber,
Mo vre nom li Yer.
Lete mo gagn fre
Liver mo gagn so.




Granbe

Granbe-Lanwit, twa to enn fwet!
Zetwal garni lor to latet,
Rob diaman lor to ledo,
Enn lipou lor to likou.




Rev pe Retresi

Ti lapli kontinie-kontinie pe grene
Lor later rasazie, tranp lezo bann zwazo,
Pouri tou bann rasinn, fletri tou bann pie fri,
Anfle lentelizans. Bann rev pe retresi.

Dan-nwar-dan-nwar lonbraz skelet Lerwa Karya
Tik parsi, trik parla, tray-traye san traka,
Devor tou nouritir dan karay so vwazen.
Balye tou mo dir ou, mem restan pou lisien.

Sa Karyate Karya, poumon plen ar lagli.
Finn ordonn ti lapli kontinie mouy lavi,
Mouy lespri, mouy bann rev, mouy lanvi reflesi,
Mouy mouye tou kote ziska li gagn rebi.
Ti lapli gagn lagam dans sega lor nou nam.
Me ravann finn tranpe.

Li nepli sonn kram-kram.




Lasann enn rev

Enn ti baba fek konn marse
Tatonn-tatonn detrwa ti pa,
Gazouy-gazouy detrwa ti son,
Avoy lame, may so mama.
Mama-papa trap ti baba,
Anbras enn sourir inosan
Dan enn gran rev san polision
Sitan zot sir ki pli divan
Pa pou ena okenn taksion.
Mama-papa ek zot bebe.

Letan pase, efas sourir,
Pas-kord fer mel lor kapavet,
Bann fantom grens dan souvenir,
Lasann enn rev poz lor dwatet.




Get-get get gete

Li get-gete
Get-gete lavi
Tourn-tourne vir-vire
So gete may-maye say-saye
Li riy-riye grat-grat so latet
Frot-frot so lizie
Fouy-fouy so gete
Say-saye may-maye vir-vire tourn-tourne
Li tann enn parol
Fre-fre sort dan bwat konserv
Li karkiy lizie
Li riye frot-frot lame
Anfen li'nn trouve
Li met parol lor so lizie
Get-get lavi tourn-tourne vir-vire




Me get lao papa

Me get lao papa
Mama mouton ek ti mouton
Pe sot-sote dan enn flakon
Saperon rouz ek bann ti nen
Pe dans-danse kas-kas leren
Si to get bien to pou trouve
Me get lao papa
Mo get lao mo pa trouve
Gro-gro plot niaz kouma koton
Pe flot-flote dan lesiel ble
Dan choul-choule enn depresion
Me get lao papa
Si to get bien to pou trouve.




Prozekter - (I)

Laba dan nwar bann bon zanfan
Zot lizie kiin fixe lor mwa.
Tou finn regle dan lamanier
Pou zot trouv zis zoli zimaz.
Spot, pourswit, papie mouslinn
Fer sak goni debal laswa.
Mo pa trouv zot, pa enportan.
Zot bien kontan seki zot kwar.




Prozekter - (II)

Lafoul finn mase miting koumanse
Parts of Speech prosodie trikot kamizol
Lexem idrozenn kouma servolan
Balans zot lake kas lalinn ale
Choula la monte lamas bwar fonem
Yenn kas so karem
Fraz senp konplex-konplike
Sinonim, antonim, omonim
Paradox, omofonn, code-switching
Akrolek, mezolek, bazilek,
Digresion, difamasion,
File, maye, trese, demaye, roule, deroule

Pistas sale griye
PISTAS SALE GRIYE
Tou lizie vire.




Prozekter - (III)

Ler li rantre
Glory to thee God-save-the queen
Sofa dres ledo sakouy so salte
Mikro dres lagorz
Kolie fler dres so petal
Papie reviz so diskour
Lizie vire rod sourir
Linet souy enn tas dilwil
Ki bar so gete
Ledwa ar zong bien verni grat enn ti tanpann 
Ledwa ar bag bien garni grat dan kwen nene
Tou lizie fixe lor li
Tou lalev desinn sourir
Pou get so gete
Lergete
So gete
Finn kole
Lor plitar va gete




Twa ki twa? - (I)

Twa ki twa?
Mwa ki mwa?
Enn zoyon,
Plise, plise
Pa res nanye

Li finn vieyi, so seve blan,
Li pa parey kouma avan.

Ki to kone?
Ki mo kone?
Plis mo kone,
Mwens mo kone;
Plis mo dir,
Mwens mo sir;
Plis mo trouve
Plis ena pou rode;

Li finn vieyi, so seve blan,
Li pa parey kouma avan.

Ki to pou fer?
Ki mo pou fer?

Rod enn regar pou konpran,

Rod enn regar pou met prop.




Twa ki twa? - (II)

Enn ti garson dan so vilaz
Zwe lamok delivre, sapsiway, goulidannta;
Enn ti vilazwa al viv dan lavil
Swaf goulidannta
Al koken leksi dan lakour madam;
Enn ti garson al gran kolez, liniversite
Aprann louk lavi dan karodamie,
Aprann yam lemonn ar lizie flitre,
Swaf fangouren ek flanbwayan
Finn poz so plim lor enn paz blan;
Enn ti garson kasiet lapli anba pie lila,
Enn ti garson dan lakrwaze pe rod enn regar
Pou kapav trouv enn lizour ar enn regar nef.
Enn ti garson.




Mwa ek lotla

Mo ete seki mo kwar mo ete,
Mo kwar mo ete seki lotla fer mwa kwar mo ete,
Lotla kwar mo ete seki li kwar mo ete.
Me ki mo ete?
Pa kone.

Li li sir li kone:
Toulezour mem ler
Li roul lor mem sime;
Toulezour mem parey
Li aret kot mem lakrwaze,
Get agos, get adrwat
Fons drwat divan li.
Li li sir li kone:
Peyna dout, peyna kestion, peyna plas pou rev.

Me si
Seki li kwar
Li pa seki li kwar li ete?
Si sime drwat pa ekziste?
Si lakrwaze pa ekziste?
Si gos pe get drwat dan enn laglas?
Si...




Konn servi to veren

To leve gramaten, enn douser to kontan
Dan so demi-somey mirmir enn ti parol;
To ouver to lizie, zimaz enn ti zanfan
Gazouy detrwa silab: "pizon vol, karanbol";
To kas enn ti pares, deryer rido double
To tann lavi koule, letan glis lor vites;
To fer vit pou may li, lekours finn koumanse,
Degaze-galoupe sakenn ris so kales.
Pa fatig to latet si groker pe boude,
Tilespri pe zoure, mesanste pe file,
Grosierte pe gonfle - li finn ariv so top -
Makrotaz pe donn bal, laont ek lamourprop
Finn fini fermante dan lestoma lisien.

Pa fatig to latet! Konn servi to veren!




Sipek*


Mo sipek giji mwa, li kares mo lame,
Li resof mo lalev; kramkram ant mo ledan,
Fondan dan mo labous li plen mwa ar douser
Me ler mo'nn fini zwir mo sipek manz mwa kri.

Mo sipek atir mwa, anvlop mwa, sarye mwa;
Mo donn li mo lavi toulezour - touletan;
Mo alim sanbrani kot lipie so gran tronn
Me ler lames fini mo sipek manz mwa kri.

Lavi,lamour,lespwar dans ant rev ek kosmar;
Pli obskir ki fontier liniver, pli profon
Ki avan koumansman, zot enpoz zot lalwa,
Devor ar lapeti zot pwanter pli devwe,
Aranz nou lenz lamor ar difil nou frison.
Sipek! Tomem koumansman, tomem nou lafen.

*Sipek: la mante religieuse/the praying mantis.




Mo pie mang

Mo ti ena enn pie mang dan lakour
Ti donn mwa so lonbraz toulezour
Ti ranpli mo labous ar douser
Ti tranp-tranp mo lizie dan kouler
Mo pie mang ti toultan zenere
Ti protez mo gazon kont soley
Ti nouri orkide lor so fre
Pa ti konn fer santaz ni ravaz

Me pov mwa, bachara! Ki mo fer?
Mo priye pie lafours kot lotel gouvernman
Li pli gran, li pli ot
Li li omniprezan
So lao, so anba melanze
Kot li tal so kadav
Kot li poz so deryer
Kot li bouz so bann pion
Nanye nepli pouse
Li pli gran, li pli for
Akoz sa mo priye pie lafours
Kot lotel gouvernman

Pie lafours finn tom plat
Ti koutvan ti ase
Pou fer li manz later

Mo pie mang ankor la
So lonbraz, so douser, so bonker
Kan mo ferm mo lizie
Mo sir li pou donn mwa
Detrwa ti bout dibwa
Pou fer mo samadi.




Viv liv!

Zordi gramaten mo'nn desid met lord.
Bann liv ki tap pil bizen dibout krent
Lor tablet antik mo larmwar vitre;
Lord alfabetik, lord kalandriye
Komann yerarsi. Mo dir ou rikord,
Tou finn rant dan lord.

Zot ledo drwat-drwat dan zot iniform
Konzig let annor zot idantite.
Maroken salyout, gor lor larkansiel,
Dres lalinn rekta kouma dan parad.
Loder nef partou, naftalinn manti.
Zes touy konesans.

Kikfwa, pa kone, kapavet enn zour
Mo'a zet enn koudey pou kone ki'ena
Ant bann kouvertir.
Kan va gagn letan, peyna pou prese.
Kikfwa.

Etae matlo, kikfwa san atann
Enn koleksioner, enn gran miliarder,
Ofer pou pran tou: liv, larmwar antik.
Lerla mo tap plen. Mo kontan mo liv,
Mo ador mo liv.
Viv liv!




Kot mwa

Mwa mo finn fek aste Toyota joutifri,
Mo pa finn tir plastik pou so siez pa sali,
Mo garson enn oustad, li finn pas G.C.E.
Enn minis finn ed li gagn job dan gouvernman,
Mo tifi pou marye enn planter mem jati,
Enn swami fer pouja akot mwa sak Zedi,
Mo fer lekonomi, lamone fer piti,
Mo baitka bizen mwa, finn nom mwa prezidan.
Aster to vinn dir mwa sipa ki komeraz:
Aparteid, demokrasi, dezarmeman,
Palestinn, koripsion, ozonn, anvironnman!
Nou tou ere kot mwa, aret to badinaz.

                              II

Bien boner gramaten azann kas mo somey,
Mo leve, mo priye pou mo akey soley,
Mo okip mo zarden, mo ramas bann boutey,
- Fale pa lalimier get bann erer aswar -
Toule-mwa dan sevings mo vers tou mo lapey,
Atraver antivol mo vey bien mo soley,
Deryer enn miray ot mo kasiet mo lavey,
Mo biznes raport gro, bien gro, kwar mwa monwar.
Aster to vinn dir mwa sipa ki komeraz:
Salman Rushdie! Perestroyka! Pasolini!
Poezi! Filozofi! Meritrokrasi!
Nou tou ere kot mwa, aret to badinaz.

                              III

Finn nom mwa direkter, gran bwana enstiti.
Enstriksion bien formel : bizen fann lapipi,
Envant bann teori. Si bizen koz manti;
Mo patron kontan mwa, mo gagn boukou zwisans,
Mo metres seve blon efas soy mo lavi,
Fer mwa bliye mo fam ki finn res enn jangli,
Ar so lapo bien blan li finn penn mo lespri,
Mo'enn mamb lakademi, les mo zwir mo pwisans.
Aster to vinn dir mwa sipa ki komeraz:
Frantz Fanon, lang Kreol, metisaz, tolerans,
Kreasion nouvo rol, nouvo baz, nouvo dans!
Nou tou ere kot mwa, aret to badinaz.

                            IV

Mo viv dan enn "bunker",
Mo loto pa per bal,
Mo bann zom bien arme,
Aret to komeraz,
Ar mwa pa badine
Tansion! Sinon.




Lasesres

                        I
Lasesres voras kras laflam rapas
Lor nesans timid bann repous tann-tann,
Anflam lapay sek ki pa bizen plis
Ki enn ti rimer, enn soupson dife
Pou envant choula, fann so lapipi,
Griy lesans lavi ar lalang lanfer.

Dan salon kwafer
Dimoun koz-koze:
Legim finn vinn ser,
Seval favori
Kabri manz salad.

                       II
Lasesres voras pe sous zi lavi
Bann nouvo semans, gref, bouton, bourzon;
Fawntennpenn finn sek, lapentir finn red,
Lamwel kolonn vertebral, koumadir
Mastik, fer mouvman balrinn vinn skelet,
Fer roulman ravann grenn dan lapousier.

Dan salon kwafer
Dimoun koz-koze:
Dilo finn vinn lor,
Zoli fim zordi,
Bourik manz lazle.

                      III
Lasesres voras manz lentelizans,
Aval laservel ar lapeti mons;
Lalang lasie rouz, kouma lav volkan
Pe fouy gro-gro trou dan leternite,
Trangle nou bann rev dan kosmar bouyant,
Griy nou lavenir lor labrez silans.

Dan salon kwafer
Dimoun koz-koze:
Bann rezervwar sek,
Kan prosen tiraz,
Sat manz so piti.

                    IV
Lasesres voras devor santiman,
Debalans vizion, kas nou prop konte;
Pe bril nou desten - diboute gete -
Pe viol nou zanfan, defons nou lakaz,
Manti pran plas vre - diboute gete,
Sakenn so sakenn, sakenn rod so bout -

Dan salon kwafer
Dimoun koz-koze:
Dilo pa koule,
Mo jati mari,
Lisien manz kaka.




Sa ki apel lasans!

Enn ti toutou ge, blan-nwar-zonn-maron,
Roke kas-pake, peyna so segon
Dan debrouy difil mem si difisil,
Fofil so sime ant filwar veykil,
(dernie-model rod imit larkansiel,
orspawer peper manivel labiel.)
dan enn kwen liver tras so teritwar
kot Nanar-Razwar zame pou gagn bar.
Bann toutou deras (tekel, labrador)
Pe monte-desann; kolie-lasenn lor
Dan lame enn lot kontrol zot kadans;
Rezim balanse, (sa ki apel lasans!)
Tou deroul dan lord dapre taymteboul,
Zame pou pas kord, pa pou konn treboul.




Arete Foutou!

Larout deklenke, sekous defonse,
Trafik sot-sote zwe kouk ar bann trou,
Tik agos, tik adrwat, tas omilie.
Bon dimoun kriye: "Arete foutou!"

Masak mekanik, foser sem terer,
Laysenns dan lanvlop met lord lor larout,
Met sime kler ziska dan simitier.
Bon dimoun kriye: "Chombo kout-ke-kout!"

Merit defonse, lespwar deklenke,
Ferple dan gandol lor kadav fines;
Konsians zwe kouk ar lamourprop bankout,
Tras sime pou glorifie grosierte;
Rev anbalao donn signal detres.
Bon dimoun kriye: "Ale-ou-ferfout!"




Pa dir mwa!

Moris finn pran plas kazern lapolis,
Enn larme mous ver pe dres lalis nwar,
Vers lesans choula, bwar tou nou demars,
Ar gro-gro bogi mars lefrait pouvwar?
Pa dir mwa! Pa rakont zistwar do ta.

                   II
Moris dan kales sef-pion longanis,
So larme mous ver fer vis ar lape,
Lazistis vinn tris, lar manz lasesres,
Ar gro-gro kalchoul pe devor respe?
Pa dir mwa! Pa rakont zistwar do ta.

                  III
Moris pe glis net dan nisa fasis,
Enn larme mous ver fer tis lor fouzer,
Bril nou lesperans, blok tou nou resers,
Ar gro-gro fos tez tengn vre lalimier?
Pa dir mwa! Pa rakont zistwar do ta.

                  IV
Moris li enn far ki ekler Moris,
Tou zanfan Moris koz angle-franse,
Zis seki pares pa pe gagn lagres,
Ar abesede nou fer tig danse.
Aster to vinn dir sipa ki zafer?




Lot kote barlizour

Lot kote barlizour madam Sanfwa Memzafer
Ramas so poul, ferm laport-lafnet,
Alim lalanp, sof manze, met zanfan dormi,
Atann mari
Depi lepremie ziska lepremie.

Lot kote barlizour Helenn Bonker
Refabrik so nam ar enn kous kosmetik
Pou kasiet lavey; fit so zorey pou ekout
Tronp BMW, prepar marsandiz pou kliyan
Gourman - parfwa lizie pli gro ki vant -
Biznes raport gro
Depi noe ziska dime.

Lot kote barlizour koumari Vierz Vestal
Dan koki benitie konsolid so lafwa;
Ant pous ek lendex ti lagren roule;
Ar kares douser, ar soupir sekre;
Soupir repete, litani toultan.

Lot kote barlizour Sir Koutta-Gram
Kouma Pavlov ar so lisien regle masinn
Ar so baget sef-dorkes li fer odja:
Avan pou res kouma avan,
Apre parey pou res avan,
Avan limem avan,
Peyna pli apre ki avan,
Avan li lepremie, li dime, li toultan.



Statif

Mou malang mengi-mengi
Statif dan enn rev bouz fix
Ti pou kikfwa zame pe
Lis lakagn lagli-lagli
Statif fonn dan kloroform
Pase prezan san fitir
Kapav ti pou me pa finn
Jos jalsa jaldi-jaldi
Get statif dan tamasa
Pe balote dan nisa
Kapav bizen tralala
Statif napeyna traka
Sala-koutta bouz waya.




Entranzitif fitir

Soley leve, soley kouse,
Lapli tonbe, seve mouye,
Chiniraja diboute, desarze, dormi.

Soley kouse, zetwal briye,
Lalinn leve, ozonn fane,
Zetwal briye, zegwi pike,
Pwazon rantre, lapo fletri,
Chiniraja dibout-diboute, desarz-desarze, dormi.

Lapo fletri, leker gounga,
Lespri langra, Chiniraja angourdi,
Desarz-desarz dan dormi.




Do

Mozar ar do galvaniz lespri,
Lavwa lakte rim ar galaxi
Zipiter pez lizie ar Venis
Lenfini donn later dis lor dis.
Madona mirmir enn bersez
Dodo baba dodo, somey pez
Popier bann ti zwazo dan zot nik.

Do, dou do, pa lazle pou bourik.

Dodo finn dodo minwi-mwen-midi,
Madona pe plor disan zwazo,
Do finn tas dan zorey enn sourday
Ferblantie manti-manti ki'nn tay
Solfez pou bous trou lor lesafo.

Ar do miner li fer rapsodi.




Marisia

Marisia ledan dile
Bann ti petal margerit
Dan freser tied so sourir
Lor laplaz ki tal disab
Garni ar koki boner
Pou anpes lalang dilo
Sikann lipie filao
Pe get lekim zwe piano

Marisia labous onte
Finn fel de fwa CPE
Get ledan lansar bles-bles
Kolie mouye disab fen
Laroul sourd mont kadadak
Kras lekim lor brizan mor

Marisia latet bese
Lekor sifone
Lespri rapiese
Get soley kouse
Per soley leve




Toufann

Lamizik stereo, lavwa Elvis-John-Paul-George-Ringo
Anvlop nou dan enn sekous oralanti,
Toufann finn fini.
Prospero met so lil sek dan soley,
Aryel ek Kalibann kas pwagnedme,
Miranda dres so zipon sifone,
Ferdinan karkiy lizie, ramas perl.
Toufann finn fini.

Toufann finn fini.
Waste Island lor lalinn lorizon pe
Sant sante lasirenn dolce-vita,
Pe atir dan lebra douser chalta
Sweeney - Chiniraja - Etsetera.
Mem Ulysse pe dormi anba pie la.

Mistik Mark Twain! Li rapel e regret
Douser paradi dan vant so mama,
Li rod e li trouv enn ti lil model
Pou konplet travay Bondie fatige.
Anou selebre!
Selebre lil rev, lil metis, lil far.
Far, far away; far, far away.
Mo tann lavwa bann zanfan larkansiel
Plore ler lalimier realime.
Bayonet finn pran plas fizib.

Aplodi aplodi
Swasant bouzi
Ekler mo dezespwar
Selebre selebre
Lil far
Lil ipokrit lil manter.




Baprebap!

Dan lekol kot mo travay
Sat maron finn gagn meday.
Li finn ranz teori nef
Pou fer chouchoundarr vinn sef;
Ar so palet kakavas
Li finn masonn net lespas;
Li finn tay-tay larkansiel
Pou balizonn gous dimiel,
Pou atas zoli rozet
Dan likou bann skelet;
Li finn souk enn niaz lapli
Pou souy prop bann libreri,
Efas soy dan diksioner,
Koriz soz dan liv gramer;
Ar enn tanpet elektrik
Li finn ekler brakabrik
Kavern kot, pa mwa, li sa
Pe fer maja dan lebra
Stalin, Adolf ek Josef,
Sef chouchoundar finn vinn sef.
Baprebap!




Poor Tom's A - Cold

Yer swar Eliot kas mo somey
Ki ariv twa ti grengale?
Sweeney kot twa pe fann pikan, pe soul bontan
Twa ki to fer?
Nek pou tir plan, rod to ti bout,
Zis manz pistas, get sinema?
Deryer bann vit beton tente
Li fixe drwat lor lagazet
Divan-deryer-sirlekote-lao-anba-partou kote
Lasirenn rouz far alime
Pe kord koltar lor gran sime
Sistem soler dimann pardon
Lor so zenou li pe bouz fix

Sweeney pe lir so oroskop

Lady Sweeney finn al Lerop
Sweeney Jounior, Sweeney Maynor
Sweeney Kikfwa, Sweeney Kapav
Pe zwe ansam me separe
Miouzikalcher otour enn sez
Ena Sweeney pe pas siro
Ena seki pe menase
Ena osi seki plore
Kout kouto fermal dan ledo

Sweeney Sinior pans lamwatie
Lot lamwatie - pa neseser so plis meyer -
Finn al kasiet anba rever so vie palto
Li prefer lir so oroskop
Fer enn sourir, ploy lagazet, ser lamaswar
Lamwatie dres ar lamwatie
Lager pou siz lor mem pov sez

Ki ariv twa ti grengale?
To pou bouz fix?
To prefer lir to oroskop?

"- Waste Land pe file
kouma laliann anpwazone -
Captain, my Captain -
Dilo pe rant dan mo soulie -
Poor Tom's a cold".

Eliot ale sakouy latet
Marsan oroskop finn ouver
Sipermarket Siper-Siper
Sweeney ti poz so premie pier




Verze chalta

Kan letan ek lespas bien-bien avan avan
Ti koumans regle ton nou gete, nou konpran
Mo gran chacha desid aras tou pie chalta
- Ar zot ver eg, zot mouste meg zot bien abba.

Mo vwazen yer, li pli bonker, finn plant imans
Verze chalta. Lonbraz partou protez so brans.
Chalta par ta grens ledan ler, pale niaz kwi
Ar so egrer. Lougarou dans sega zombi.

Mo vwazen yer ki li ete? Ala li'ena!
Karo, loto, bato, sato, verze chalta.
Manejer labank sot sime kas pognedme,
Diniter nam simitier priye so portre,
Ar zasar mor-vivan li aranz nou labous.
Letansa lougarou dans nisa ar foulous.




Lapriyer

Senier ou ki gran, mizerikordie,
Ou'nn donn nou latet pou nou met kasket,
Ou'nn donn nou nene pou nou met linet,
Ou'nn donn nou lizie pou nou louk vwazen,
Labous pou modi kouzen ek prosen,
Lalang pou flate, fer malen vinn bet,
Ou'nn donn nou lame pou nou tini fwet,
Lipie pou pez fren kan bizen fonse.

                    II
Senier ou ki gran, mizerikordie,
Oumem ou oukip desten nou bann met
Dir zot kimanier bizen trap baget,
Kimanyer vote pou sanz nou desten,
Ar ki pou pas bag pou gagn plas dan tren,
Ar ki pou kas bag bikoz li'nn vinn tret,
Kisannla onet, poet ou raket,
Ki zot fale fer kan boul devire.

                  III
Senier ou ki gran, mizerikordie,
Ou'nn donn nou poumon pou fim sigaret,
Ou'nn donn nou lefwa pou al labivet,
Ou'nn donn nou lespri pou vey nou dibien,
Lafwa pou triyang fotey maroken,
Ou bizen dir mwa - kikfwa mo tro bet,
Mo pa pe konpran, mo lespri fizet -
Kifer asakfwa ou'anpes zot fane.

                   IV
Senier ou ki gran, mizerikordie,
Ou kas gouvernman akoz ansien det,
Ou ranz gouvernman ar nouvo reset,
Ou fer transfiz yer vinn ou sakristen,
Ou fer aswar yer vinn nou gramaten.
Res zis enn mision : grander enn topet
Ek enn kouyoner tro bel langoumet!
Fer zot mem parey, mo pou satisfe.




Repiblik barik vid

                            I
Doumboudoum! Doumbadadoum! Doumboudoum!
Doumdoum!
Enn lelefan maf-maf dan magazen porslenn
Pe konpoz nouvo im Repliblik Barik Vid;
Ipopotam, rinesoros ek dinozor
Don lagam, met sawal, mont choula, kraz vesel.
Doumboudoum.
Bate barik vid,
Roule to drom vid,
Rod enn ferblan vid,
Ramas tou touk vid
Les Barik Vid gaga-gaga.

                            II
Doumboudoum! Doumbadaboum! Doumboudoum!
Doumdoum!
Lapen, kabri, torti get atraver vitrinn,
Sey desifre, aba, melodi istorik;
Lelefan dekrete: bizen enformatik,
Modernizasion ek dekolonizasion.
Doumboudoum.
Bate barik vid,
Roule to drom vid,
Rod enn ferblan vid,
Ramas tou touk vid,
Si pa konpran aprann par ker.

                            III
Doumboudoum! Doumbadaboum! Doumboudoum!
Doumdoum!
Bizen dekoloniz IMF, ACP,
World Bank, World Net, Larenn, RFO, BBC;
Bizen dekoloniz bann masinn enporte,
Kapital, manejer, bann exper etranze.
Doumboudoum.
Bate barik vid,
Roule to drom vid,
Rod enn ferblan vid,
Ramas tou touk vid,
Pas dorir lor tronn prezidan.

                             IV
Doumboudoum! Doumbadaboum! Doumboudoum!
Doumdoum!
Pwason mank oksizenn pe nwaye dan dilo,
Zwazo lezel kole pe aprann galoupe,
Bengali, kardinal pe lager leritaz,
Maladi finn fini fer so nik dan salon,
Bizen dekoloniz dekolonizasion;
Bizen! Bizen! Il faut! Bezwen! Must! Should! Would!.
Doumboudoum.
God save our ça ira,
Long live allons enfants de la patrie,
Le jour de gloire jana gana mana,
Bate barik vid,
Ramas tou touk vid,
Dodo baba, les papa kourtiz mama.




Rekomandasion

To whom it may concern

Mwa Abs Lemanifik, sendespri, foul konsian,
Foul kone, foul tande, foul panse, foul konpran,
Anbonn-sante fizik, metafizik, moral,
Estetik, biolozik, zenetik e mantal
Mo sertifie san ezite, san koz manti,
San leker-sal, san gro-poumon, san gagn vomi,
Otan ki mo kone, malgre seki pe dir,
Malgre seki ti dir, malgre seki pou dir,
Ki kamwad Maxi-Mini-Siper-Abs-Junior,
Mo dofen-eritie (ki finn konfes so tor)
- Disan lor dan lavenn, martir nob dan larenn -
Li pli gran jenntoulmenn, pou ankor enn semenn,
De semenn, trwa semenn ... ziska Zizman Dernie,
Mo peyna okenn dout, mo foul-foul satisfe.

Li peyna disan so, zame li sap lor kal,
Li bien stab, kouma mwa, pa fer enn mous dimal,
Li pa koken mikro, li kontan pwalon so,
Zame li finn tap mwa kout kouto dan ledo.
Sa rekomandasion samem mo testaman,
Mo ordonn bann krwayan met li dan zot kanpman,
Pou zot rapel toultan ler zot rod enn gardien
Pou vey bien zot dibien kont enn larme voryen.
Mo dofen-eritie dispoze aksepte
- Li napa aswafe, zis enpe fatige -
Nenport ki pozision san okenn kondision;
Li pran seki donn li, li peyna anbision:
Gablou konstitision, sef-komi vwayazer,
Afen seki ou'le. Napa gard dan leker.

Signe: Abs Lemanifik
Le Abszour/Absmwa/Letermanifik




Maryaz deranze

                       I
E Lord Byron! Pa fer bezer, dalon!
Pret mwa enn kou to otava rima,
Samem to ti servi dan to vizion
Pou selebre grander to lerwa
Fouka e so bann onet konpagnon.
Eta pret mwa sa. Mem mo enn fatra
Mo bizen ekrir enn let mo gate
Pou fer li konpran mo gagn for marye.

                       II
Mo gagn for marye! Kwar mwa mo pa fou.
Me ar kisannla mo pou pas lalians?
Enn biznes dirab pa fou mwa dan trou,
To kone matlo, mwa mo finn net rans
Nek pas lanwit blans kouma trouloulou,
Ploy kouma kanif san okenn zwisans.
Maryaz pa badinaz, mo bien ferfout,
Kas pa latet, pourvi mo gagn mo bout.

                      III
E matlo Byron, pa kwar mo Southey,
Repibliken monarsis. Mwa mo plis.
Mwa mo Marxis-Leninis, pa ase,
Mo osi Bakouninis-Reganis;
Kan mo sanz kazak personn pa trouve,
Mo pa rasis, zis enpe longanis.
To trouve ki to'nn fer? Koz komeraz
Kan mwa mo bizen aranz mo maryaz.

                      IV
Mo bizen marye. Kifer tas dan tanp
Kan pretandan kalite lor kouler
Telman fer ziedou ki lizie gagn kranp?
Kifer roul lor zant? Naz dan sek, kifer?
Get tou lezot zwir, nek tini lalanp?
Mo desizion kler, nek bizen partner.
Pou sov mo lapo, pou mo kas piso
Mo pou fer koko mem ar enn poto.

                     V
Byron to kone, difisil swazir.
Mo dir sa ar twa, pa dir sa personn,
Ena enn pwenter - so lamour mo sir -
Ar ki mo pou bien, mo pou gagn li bonn,
Me mank lavantaz mem so panse pir.
Samem mo tike tansion mo riy zonn;
Bizen bien gete, tansion plonz dan sek,
Olie manz kaviar bez bouyon tek-tek.

                   VI
Bizen marsande pou gagn enn zis pri;
Lartik bon, enpe ansent, preske viez.
Mo bizen fer vit, pa kapav res kri,
Get bien kat kote pou pa tom dan piez,
Finn fini tir plan, pa pou'ena dibri:
Fians ar enn e gard leres lor labrez.
Ayaya! Get bez! Li pe souk mo pies.
Mo'aksepte papa pou vinn to metres.

                  VII
Byron to'nn trouve? Enn sel tralala!
Partou kot pase nek nimakaram;
Pou enpe paysa, detrwa gout nisa
Zot fer mwa manz gram, fini mwa kram-kram,
Fann kontra maryaz, tor mo sokola,
Gagn toupe dir mwa pa sagren. Salam,
Si to zwenn Southey pa bliye dir li
Isi dan Moris mo'nn zwenn so mari. 




Miouzikalcher

Dan enn gran karo brile
Kot siendan refiz pouse
Sa Mazeste Chouchoundarr
Pou fer bliye gran garrbarr
Organiz enn tamasa,
Fennsifer dernie nisa:
Enn tournwa miouzikalcher.

Premie pri enn plas dan tren,
Mem stennding pa fer nanye.

Tou bann ero mem parey
Eksite, perdi somey:
Sir Kouttagram, Sir Lakagn,
Sir Trousanfon, Sir Bisagn,
Sir Derti, Gro Lageli,
Santipi, Lagli Lagli
Pe treyn for-for pou gran zour.

Fer lapriyer, rod faver,
Fer sakrifis, pas diber.

Zour sakre par oroskop
Soley ouver so lanvlop -
Kok pa gagn letan sante,
Lakle ankor pe reve -
Detrwa reyon fer zig-zig,
Resof leker bann dan vag
Ki tann tronpet laviktwar.

Bann perdan pa gagn traka!
Tousa zis enn sinema.

Lorkes pe zwe popouri
Larkansiel, enn senfoni
Konpoze espesialman
Pou selebre kouronnman
Gran sanpion miouzikalcher,
Venker mach Roder Deler,
Nouvo depar istorik.

Lapis finn fini trase:
Enn gran serk plis ki parfe.

Miouzikalcher koumanse.
Bann zoke Sa Mazeste
Tourn-tourne pe fer laronn,
Sakenn so lizie lor tronn,
Enn ti lak, enn ti zanbek,
Ferple partou pe tom sek,
Fale pa les kas piso.

Rambo, Zoro, tou ero
Oblize balye karo.

Amizir letan pase
Kantite sez diminie,
Serk ferme kouma leto,
Bann ero pe transpir gro,
Kas koko ek kas palto,
Tap kout kouto dan ledo
Sak fwa refri pa gete.

Enn gran fami finn reyni.
Nou tou dir: "Bondie Mersi".

Ler final finn arive
Enn sel sez zis omilie,
Pa enn sez, enn gran fotey
Enporte depi lot-pey.
Larme ero degoute
Zet regleman dan pagne,
Koutpwen, koutpie donn sawal.

De bengali lor enn pie
Bat zot lezel, deklase.




Sir Leo Karne

Sir Leo Karne, enkarnasion Volonte
Nasional Providansiel, desann dan larenn
Pou detrir rezim Vezetal Vezetaryen.
So larmir lafont dore imit soley mat,
So lepe kosmik sort dan desen anime.
- Si zot pa pe bien konpran get Klib Dorote.

                      II
Tou bann zanimo dan lafore Makabe
Gagn vertiz telman zot ge - pa kwar pe fer senn -
Zot ranz pavyon larkansiel, tap pil lor graden,
Jal, dolok, ravann, triyang, melodi faypat:
Lamizik iniversel fer bann lerb tranble.
- Pa bizen tike kan Bondie finn deside.

                     III
Enpasians perdi pasians, lanbians sirvolte;
Bann sekreter-konseye pe sey tini renn,
Anpes espion Sir Diten rod fer so malen,
Kas konte plan Providans ar koze jat-pat;
Peyna plas pou konfizion ek anbigwite.
- Savedir drwat-drwat, ron-ron vinn kare-kare.

                     IV
Sir Leo Karne, enkarnasion Volonte
Nasional Providansiel, konn swagn so degenn;
Avan so nesans ti fini tras so desten
So premie diskour ti prepare par Sokrat,
Exper kominikasion finn lim so panse.
- Sirirzi lespri finn anter lepok jayde.

                     V
Ler li desann dan larenn so bann mam kriye
"Ip, ip, ip, oura". So bann enmi enn par enn
Amenn papie medikal bikoz zot pa bien;
Ar lepidemi jaldi adverser pe kat;
Mem refri gagn tarr-tarri, kifer? Pa kone.
- Bien bizen zwenn enn treter ki konn so size.

                    VI
Partou kot pase, konfizion pa badine;
Sir Leo gagn kranp, pa finn fouti kas so yenn;
Li ferm so lizie, irl enn irle leonen,
Bann anz dan lesiel perdi plim, defons larat,
"Baaago!" Zot kriye; ar lezel zot bous lizie.
- Kan Leo Karne kriye mem lesiel tranble.

                    VII
Zipiter lor tronn dimann zot ki'nn arive.
Ki pe fer dibri, dezord longer lasemenn?
Li gagn sok ler li aprann par labous enn sen
Ki so mesaze. "Mo mesaze? Ferm to bwat!
Ki sa foser la pe servi mo nom sakre.?"
- Ler so koler tengn, li trap so vant li riye.

                   VIII
Enn lepidemi riye may partou kote,
Toutsort kalite riye giji vie ek zenn,
Lesiel, later ek lamer nepli pe gagn fen,
Vant plen ar riye. Zis sir Leo ankor fat.
Tro lavian pa ase lerb fer li konstipe.
- Zipiter donn li brouklax pou nou gagn lape!




De dan enn

Realite-kosmar, kosmar-realite!
Sove, sove, sove, peyna plas pou kasiet,
Peyna meksinn, peyna kalman pou to tourman;
Sove, sove, lapli-siklonn pe fer laraz,
Peyna landrwa, peyna refiz, peyna retret,
Peyna enn bout lesiel ble pou tranp to lespri
Fatige, angourdi ki finn perdi souf.
Sove, sove, sove! Douk fer piti ar douk.
Galoupe, galoupe! Sans ena soulezon:
Ayerperches, pretaporte, klib-video,
Farsfoud, siouger FM. Konsome, konsome!
Enn sans ena treter, mazisien-misioner!

Me si to get bien matlo to pou trouv enn rev,
Enn bout lesiel ble ki permet twa regagn pie.

Ena enn bout lesiel ble ne dan enn gran rev
Lor lezel nou prop lespri ki finn konn evit
Gran brizan realite ki ranz bann miray
Pou bous nou lizie malen ar miraz malsen
Ena enn bout lesiel ble dan rev enn poet
Ekoute to pou tande bizen konn gete
Kas baryer realite efas konvansion
Respir nouvo vibrasion ar de lizie nef
Vinn donn mwa enn ti koudme pou pous bann gro niaz
Ki pe menas pou aval nou bout lesiel ble
Si nou de marye pike nou de pou vinn enn
Ar nou lafors konsantre langaz silansie
Nou akord difil diskord amenn armoni
Fer rev ek ralite vinn de torsenn sek.

 

NWAR NWAR NWAR DO MAMA


Dan Lamar Mo Memwar

Enn zako dan lamar mo memwar
Ti fer mwa rapel bien yer aswar
Fale pa mo bliye mo rasinn
Lepok kan pa ti ena masinn
Kan granper mo granper so granper
Deside pou dibout lor later
Servi lapat divan pou grat-grat
So latet garni ar karapat

Enn zako dan lamar mo memwar
Faner depi debi so istwar
Enn gran zour dekouver kimanier
Bizen fer pou fer fas ar maler
So zeni kreater kas pake
Li envant zouti tou kalite
Ar dibwa ar gro ros ar ti ros
Ti zouti gro zouti pa fer fos

Enn zako dan lamar mo memwar
Alala li'nn dekouver pouvwar
Bann zouti ki servi pou konstrir
Bien kapav donn koudme pou detrir
Sef zako fer zako deside
Pou servi bann zouti pou touye
Pou kase pou kraze pou met plat
Mem si pou rekoumans mars katpat

Sef zako dan lamar mo memwar
Dan vantar gagn enn nisa apar
Li pa bet nou bizen rekonet
Let par let li envant alfabet
Me kan ler arive pou koze
Diskite explike edike
Alala li koumans rabase
Ti zoure gro zoure kas pake

Sef zako dan lamar mo memwar
Rod laglwar napa kwar li soular
Li enn gran envanter mari gran
Li fer gran dekouvert bien galan
Li konn alim dife pa ase
Li mem konn anvole nek gete
Avek so gran pouvwar ki li fer?
Li detrir patiraz bril bann fler

Sef zako dan lamar mo memwar
Ankor for bien-bien for ki to kwar
Malgre tou degizman tou parfen
Sef zako so pouvwar dan tou kwen
Pe kontrol mo desten; bann ensten
Vie zako pe rakle vie refren
Nou ankor anretar do monwar
Nou finn tas dan lamar nou memwar


Donkisot 2000

Donkisot 2000 finn deklar lager
Lager kont droger zougader voler
Triyanger faner magouyer violer
Kreater manter envanter taker

Donkisot 2000 pou devis bann vis
Vis fasis rasis sifilis seksis
Kominalis kapitalis kasteis kominis
Oportinis enperyalis lazistis gosis artis
Bis kis dis lis mis pis ris sis tis vis zis

Mama Donkisot fidel ar tradision
Finn donn so garson enn gran benediksion
Pou reysi so misio kont pwazon sivilizasion
Donkisot 2000 met so pastalon atas so kalson
Bliye so blouzon - mo evit digresion -
Li finn deklar lager mo'nn dir
Lager kont koripsion lager kont polision
Kont dominasion kont explwatasion
Prostitision konstipasion transpirasion
Mo'nn bliye enn - imazinasion
Kont malpropte povrete liberte
Kont ignorans repignans depandans zwisans vanzans
Experyans konesans tolerans
Kont pouritir literatir
Kont kaskontour fer letour
Retour lizour detour
Lamour

Donkisot 2000 finn deklar lager kont ...
Kont


Mari Gonaz

Ti garson mo vwazen enn mari fay batar
Toulezour gramaten fer so mama trouv nwar
Aswar mem sinema. Ler ariv ler dine
Olie manz so manze nek gonaz li rode
Mang zanana kokom konfi
Kalaminndas kolfimalay

Dan lekol mem zistwar. Li pa zis anretar
Ti garson mo vwazen refiz fer so devwar
So bann liv so kaye napeyna okenn paz
Li servi tou papie pou anvlop so gonaz
Mang zanana kokom konfi
Kalaminndas kolfimalay

Ti garson mo vwazen ena bel anbision
Li servi tou sime pou li gagn promosion
Eleksion pe vini so slogan fer tapaz
Li sir li pou eli so progam enn gonaz
Mang zanana kokom konfi
Kalaminndas kolfimalay

Mo finn fek dekouver ti garson mo vwazen
Enn aswar klandesten ti sap dan mo leren
Aster mo konpran li. Li parey kouma twa,
Li parey kouma mwa. Dan gonaz li LERWA
Mang zanana kokom konfi
Kalaminndas kolfimalay


So Gran Lafwa

So lafwa anpandan lor so lalev
Asakfwa li gagn traka li resit
So manntra kouma'nn sante
Parol sakre aprann par ker
Koul dan dalo so lalang kler
Ayo Bondie
Enn san lalang peyna lezo

Li finn fer latour later
Li konn tou kontinan
Vwayaze pa enn problem
Kan tranzaksion foul-foul tamam
Sak fwa li tann nouvo profet
Nouvo avatarr
Pe manifeste
Li pran avion
Fer pelerinaz
Organiz renion
Fabrik komite
Li pran prezidans
Organiz kirrtann
Organiz lames
Konpoz lapriyer
Inogir enn tanp
Met so nom lor plak
Ramas souskripsion
Kontrol bann ofrand
Donn benediksion
Denons bann pese
Parol ipokrit

Li konn navige dan tou bann lapas
Kan koutim defann manz bisagn kot li
San ezitasion li get so vwazen
Tradision defann bwar enn grog kot li?
San perdi letan li pans so kouzen
Mo sir Bondie pou pardonn mwa
Si mo dimann tou bann krwayan
Met so foto dan zot kanpman
Pou rann omaz so gran lafwa


Odise Lerwa Oberon


Lerwa Oberon dir so Titania
Aho Titania mo lagamsouna
Bez dan douniya ... ki pou fer baba?
Yer enn kolporter enn gran triyanger
Parfwa li bayan parfwa ankanter
Vinn fer mwa enn lof pou aste angro
E li pou pey kash sato ek karo
Mo tronn mo kouronn mo rwayom Lalo

Mwa mo ena det ... reset pe bese
Depans pe monte ... bidze defonse
Letansa kourtie pe rev rwayote
Tousa bien golmal, tousa bien bankal
Ena enn kabal pou devir bol dal
Titania koko bizen fer kiksoz
Sinon pou tro tar ... pa ler pou kas poz
Koz-koz lor detay ... bizen fer kiksoz

Larenn Titania fer enn ti sourir
Li sir Oberon zame pa finn lir
Liv literatir lor bann avantir
Misie Donkisot ero kontsezon
Ki ti rod lager kont fos anbision
Oberon li sir pou'al zwenn mem tase
Parski so vizion finn tas dan take
Lespri bann dimoun finn net detrake

Dan rwayom Lalo nouvo lapeti
Plis ki gourmandiz pe ronz bann lespri
Gran kouma piti pa kapav tini
Kouma seval fou, lafen san limit
Lamone fasil nepli ena bit
Pa pli tar ki yer garson so prop frer
Enn zenes anfler kot bann boukmeker
Finn manz lapousier rev vinn miliarder

Lerwa Oberon finn pran desizion
Fer pelerinaz rezion par rezion
Pou denons koripsion ek soulezon
Fizik mistik lozik metafizik
Biolozik zenetik elektronik
Larenn Titania so lizie bien tris
So sourir forse bles so figir lis
Li ris-ris leker. Mo pa pou dir ou plis

Mo zistwar bien long. Pou'ena douz volim
Mo pou rakont zot kouma dan enn fim
Zistwar Oberon tank ki mo ena plim
Mo pou rakont zot so lalit amor
Kont bann zougader, bann marsan lamor
Kont bann ti krapo ki rod imit bef
Kont bann zenn joukal ki rod pran plas sef
Kont bann vie pese kont bann pese nef

Mo zistwar bien long. Zot pe baye?
Fini fatige? Pa enterese?
Manier mo ekrir fatig zot lizie?
Zot prefer Dallas ousa Dynastie
Long fim Zedi swar, western briyani?
Ki mo pou dir zot? Be res dan bilo!
Les rwayom Lalo vinn kari lalo
Les tayer froder tay-tay nou palto

Mo lank finn sek
Mo enprimer pe rod so lamone
Mo librer pe plengne
Dimoun pa'le aste
Ferm laboutik!
Nou'al get Dallas
Nou'al get Dynastie
Fim Zedi swar
Western briyani
Oberon finn mor
Titania finn abdike
Ferm laboutik mo dir!
Atann mirak kari lalo



Zot Pa'le Twa

zot pa'le twa amadeus
zot dir koumsa 
to peyna plas
dan nou kiltir
parski to pa fnn pran nesans
dan nou pei
samem lonbri
nou liniver
zot dir koumsa to lamizik
pa finn fer plas
ni pou ravann ni pou dolok
amadeus ekout zot bien
pa fer erer
bann gran senier
bien ankoler
ar konserto
zot ploy baja gatopima

zot pa'le twa
matlo pablo
zot dir koumsa 
to peyna plas dan nou kiltir
to lapentir
napeyna sans
li pe fer zot perdi pasians
zot gran gourou finn explik zot
ki to travay enperyalis
to bann tablo zot enn pert-tan
ena mem enn
enn gran gayar
dan so vilaz li enn zean
li dir partou
li dispoze
donn twa detrwa leson gratis

zot pa'le twa my dear billy
zot dir koumsa to peyna plas dan nou kiltir
zot bien senser, zot bien onet
kan zot dir twa
to enn bourzwa
konpran enn fwa
to ti bizen ekrir king lear
dan enn langaz lepep konpran

salam salam 
zot tou salam
mwa mo pe al dan fennsifer
kiltir nisa dan tamasa
maja beta


Balad Komet Halley 

Komet Halley kouma'nn balie
Dir mwa do ta ki to ete?
Sak fwa to bat enn ti kare
Parti kot nou ki to trouve?

Konper Froder ankor foser limem exper balye karo
Li'nn vinn enn zwer dan trik so frer, lor triyangaz li enzenier
Konper Lalo ankor zero, pas so letan get fim porno
Li gagn so bout ar sef froder san fer zefor, so sime kler
Konper Froder foul satisfe, fay pat san kler, maja karro
Konper Krever ankor piner, lor pas bagou li bat nou tou
Akoz li konn fer labous dou, so lavi dous, pa fer erer
Konper Patol ankor lagli, so ti lespri ankor mou-mou
Li finn desid pou swiv Krever, zwe so ti rol, nek fann rimer
Konper Krever balans so kont. Paysa beta boukou-boukou
Konper Zwiser ankor fezer, li fer vantar ar so chokrra
Kouma tazar li fer vantar, bann ti bweter nek aplodi
Konper Pagla ankor fatra. Pov bachara anvi nisa
Pou enn wiski li met sari, mont lor lili. Gidji, gidji!
Konper Zwiser dan nirrvana. Li'ena paysa, peyna traka

Komet Halley napa ale
Bez kout balye, balye salte!

Why, why mes enfants faut travay pou gagn son pain!


Zis Twa ek Mwa


Zis twa ek mwa, mo Titania,
Nou de tousel anba tonel
Pe kontanple kouma nou'le
Refle lalinn kot lakouzinn
Dan tied freser nou basen kler.
 
Mem si nou tonel bar nou gete,
Lesiel lao nou pa trouve,
Ar so refle nou satisfe,
Li bengn nou nam, zoli madam,
Fer nou bliye bann grosierte.
 
Fer nou bliye, zoli gate,
Lorkes krapo dan nou dilo,
Tonel sousou dan bor labou,
Lesiel lao, basen dilo
Finn makiye ar lenz prete.

 

Thinking Is Sinking

 

O pardonn mwa Réné Descartes:
" Non cogito ergo sum."
 
Dan mo pei ena'nn vilaz,
Enn ti vilaz kasiet dan niaz.
Dan mo vilaz kasiet dan niaz
Ena enn maz kontrol labaz.
Nou tou ere, nou tou bien saz,
Swiv li partou, manz so mesaz;
Nou ekout li ar lapeti:
Satini verb, zansar adverb,
Rougay pronom, kichiri nom,
Bouyon prefiz, salad sifix -
Li fer vinnday ar azektif;

Enn briyani filozofi
Depi Lendi ziska Samdi;
Dimans nou sans, pla rezistans:
Kalya sentax ziska nou rans.
 
Pardon Plato! Pardon Sokrat!
O Panini pardon, pardon!
Nou lerwa maz pe fer laraz.
Bann derapaz, bann kafouyaz,
Bann magouyaz andeor baz
Zot enn menas sekirite
Nou ti vilaz kasiet dan niaz.
 
Fekla do ta nou lerwa maz
Finn dikte nou dernie mesaz:
"René Descartes enn ti-lespri
ki'nn fer erer vokabiler.
Nou tou bizen ziska zordi
Met enpe lord dan nou lespri,
Aprann par ker, repet par ker:
' I SINK, ZERFOR I AM'.
 
Pa manti!
Mari mesaz premie Avril.
 
 
Tizan
 

Tizan Trannkat-Korde zwenn Jean de La Fontaine
Pe kas poz lor lerb ver omilie enn laplenn
Anba enn pie lila ki pe tal so douser:
So lonbraz lor lerb ver, so parfen dan lezer.
 
- " E Misie La Fontaine, aret fer ou lakagn,
Perdi letan lor lerb. Ou plas li lor montagn.
Fer kouma Piter Bot."
 
- "                        Mo prefer mo konfor
Dan lonbraz pie lila. ... Lor montagn soley for.
Mo gourou so gourou, zelev Himalaya
Ti dir mwa fale pa rod deklar kalipa.
Napa rod kas montagn ousa rod vinn montagn.
Zako pa vinn montagn.
Montagn pou res montagn."
 
 
Maroken
 
Galileo, sove, sove!
Larme Gonaz finn araze.
Gran sef Gonaz pa aksepte
Ki'enn grengale bien malelve
Finn gagn toupe rod konteste
Lotorite so maroken.
 
Galileo, mous to nene!
To finn oze - to pa onte -
Donn lenpresion to plis kone
Ki arsitek sou komite.
Ki kalite! To pa kone
Bizen respe so maroken?
 
Galileo, priye Bondie!
Enn sans pou twa li tro prese.
Li bizen al dres enn papie;
Li bizen redres so dosie;
Li bizen real komite.
Li bizen resof maroken.
 
Galileo, fou li lape!
To pa trouve li konstipe?
Ler li forse li zigzage,
Li zezeye, li divage.
- Dimann Byron donn enn koudme
Pou sant laglwar so maroken.
 
 
Galileo Gonaz
 
Galileo Gonaz dan rwayom eternel,
Mo sir nou bann gabzi fer twa gidi-gidi.
To pa gagn drwa riye, pa dimann mwa kifer!
To bien kone mo frer, pa rod fer to fezer!

Se twa gran responsab si nou lavi zordi
Pe may-may dan kare enn gran zwe lamarel.
 
Galileo Galilei, bann dimoun kouma twa
Napeyna drwa, ti mam, deranz nou labitid.
Dimoun pa ti dakor later sant liniver?
Soley pa ti ere dans otour nou later?
Kan tou dimoun ere, ar teori dan vid
To vinn kas soulezon ar lalwa bachara.
 
Akoz twa azordi nou lespri angourdi;
Enn tonel konfizion pe protez bann kestion.
To gagn toupe Gonaz! To riy foutan Bezer!
Bezer, vander, faner! Tomem pli gran faner!
Priye Bondie pa mwa ki sef enkizision!
Sinon! Ar to lespri mo ti'nn fer satini.
 
Galileo Gonaz! Galileo Gonaz!
Avan to vinn fane, nou ti bien dan nou rev
Mazik; nou ti ere fer koustik san freyer
Dan douser enn lavi oralanti. FANER!
To finn kas somey tang! To finn lev move yev!
Bann kestion san repons partou pe fer laraz.
 
 
Petrus
 
Petrus, mo papa; retourne do bap!
Depi to'nn ale grosierte par grap,
Meskinnri par trans finn rant dan bife;
Dipen finn rasi, kari finn brile;
Dan nou gardmanze rans pe fixe pri.
Revini do bap! Lespri abriti.
 
Nou rapel lepok kan Malkom ek twa
Ti plant bann skilptir partou dan landrwa;
Kan bann gran zean ar marto-sizo
Ti gref nou desten ar lesiel lao.
Laliann prezize pe file partou.
Revini do bap! Disik nepli dou.
 
Nou rapel lepok kan Zezi ek twa
Ti gref lesperans dan sant nou lafwa,
Ti alim bann far pou aroz lavi,
Nouri nou lekor, nouri nou lespri.
Zordi move lerb pe touf tou bann plant.
Revini do bap! Sinon lamor lant.
 
Nou rapel lepok kan Sigfrid ek twa
Ti sem enn mazik dan nam nou ledwa,
Ti binn nou later ar ner Samarel,
Aroz nou palet ar zi larkansiel.
Zordi laliann leng pe trangle bote.
Revini do bap! Zafer la prese.
 
 
Mousana
 
To kone Petrus, mo konn enn ti lom,
Ena dimoun dir li enn mari zom.
Li'apel Mousana, Kamrad Mousana
- Ena apel li Tonton Mousana -
Matlo, Misie la mari mousana.
 
Li finn fek fini enn revolision,
Ar langaz lepep li'nn fer enn bouyon:
Definision nef pou bann mo ansien;
Bann vie expresion finn pas dan enn ben
Pou fer zot briye ar enn nouvo ten.
 
Exkiz mwa Petrus si li andezord,
Mo nepli rapel alfabet dan lord.
Mo finn souk enn louk dan so diksioner
Avan li depoz li kot enprimer
Ki ar lapat mous pe kime ar ner.
 

Demokrasi

Bon sistem pou pran pouvwar; move sistem pou gard pouvwar.

Sosialis

Bon slogan pou eleksion.

Linite

Bon slogan pou eleksion.

Liberte

Danzere kouma linite.

Diktatir

Bon sistem pou gard pouvwar.

Kominalism

Zour li lizour, pran li aswar; kares li bien dan-nwar-dan-nwar.

Morisianism

Bon slogan me danzere.

Divizion

Bon sistem pou gouverne.

Ladrog

Mo kont (si mo pa gagn mo bout).

Koripsion

Mo kont (si mo pa gagn mo bout).

Meritokrasi

Bon slogan pou eleksion.

Politik

Zoli koze pou eleksion; apre sakenn so sakenn.

 
Petrus! To pa finn gagn dernie nouvel?
Isi, nou ramas nouvel par lapel.
Lakademi finn elir Mousana
Prezidan-avi.
 
 
Chacha Lall
 
Li sarye swasant-kenz-an
Kouma enn zenes;
Veda, Bhagavat-Gita
Finn moul so sazes;
Kostim, kravat, dhoti, pagri
Pran lor li;
So linet epe, tras enn katarak,
Sel sign so vieyes;
So sourir frengan, fermte so figir
Plen ar zantiyes.
Tou dimoun konn li. Nou tou respe li.
Chacha Lall.
 
Laba kot li reste lesiel rod zwenn later;
Larivier dilo kler
Pas kot enn simitier,
Aroz enn tabisman, refrwadi enn moulen,
Lerla retourn lakaz.
Yer, zordi, dime
San gran boulversman
Kontinie file dan enn gran serk transparan.
Dan silans lamor, lavi rezone,
Lerla koul dousman
Dan silans lamor pou revinn lavi.
Li finn get tousa, li'nn konpran tousa,
Chacha Lall.
 
Kan de frer lager akoz enn bout later,
Kan biz-biz desir lamour dan lakaz,
Kan labriz leve
Akoz de zanfan
Napa mem jati
Finn tom amoure,
Li sey tou pou amenn larezon
- parfwa reysi parfwa non.
Me zame li dekouraze,
Chacha Lall.
 
So leker zenn,
So lespri zenn,
So leksperyans peyna frontier,
Li lir lespri lor bann figir,
Li konn dir seki bizen dir.
Enn ti fraz ki'nn bien swazir
Fer ti mirak,
Fer nou sourir,
Fer dife tengn.
Li partaz so leksperyans,
Li donn nou so konesans,
Pa pou fer vatar,
Me parski li kwar
Aprann zame fini,
Chacha Lall.
 
 
Lalanp Later /Diya
 
Dan marenwar epe
Enn ti petal dife
Pe petiy ar lespwar
Ki dime marenwar
Pou plati dan enn kwen
E lerla nou desten
Kouma lalanp later
Pou ekler liniver
Ar mil petal dife
Fer marenwar sove.
 
 
Kan Ou Gran
 
Kan ou gran
Dan ou darrma
Ena serman
Pou ranz mandirr.
 
Kan ou gran
Ou dir mersi
Lasours lavi
Parski Shakti
Finn beni ou lespri.
 
Kan ou gran
Mem ou lennmi
Ler li swaf
Donn li dilo.
 
Kan ou gran
Vremem gran
Ou pa bizen deklar gran
Ou grander li kler
Kouma kristal
Li briye kouma zetwal
Dan lanwit.
 
Kan ou gran
Alim lalanp
Pou ekler
Ti lespri
Da nwar.
 
 
Sak sezon ena So fri
 
Pa plore, plore granmer,
Pa plore, plore;
Pa plore, plore granper,
Pa plore, plore.
Sak sezon ena so fri,
Parfwa fri amer;
Sak sezon ena so pri,
Parfwa pri la ser.
Bann dimoun finn perdi pie
Telman zot prese.
Dan dilo zot pe nwaye
Zot pa konn naze.
Bar direksion finn fizet
Ala zot ale
Piktet dan ganndol raket
Deryer lamone.
 
Bann dimoun nepli rapel,
Memwar finn zanfout,
Dan loulou so gran lagel
Zot pe rod zot bout.
Boulon sant finn kas kontour,
Zot pe zigzage,
Napa rod sanz zot parkour
Zot pou araze.
 
Ena dimoun finn konpran
Ki sime pou pran,
Sak pa ki li met divan
Fer leker kontan.
So moter finn bien regle
Peyna pou kas kot,
So larou bien balanse,
Napeyna fos not.
 
Get kouma li'ale, granmer
Get kouma li'ale;
Get kouma li'ale granper,
Get kouma li'ale.
Sak sezon ena so pri,
Ena pri ki mou,
Sak sezon ena so fri,
Ena fri ki dou.

MENI POEZI   MENI ZENERAL   LAKAZ   LAO